De essenties vormen het oorspronkelijk gezicht van een individu achter het masker van de persona. In de essenties voelt iemand zich thuis in zichzelf. Het is voor veel mensen betrekkelijk eenvoudig om in contact te komen met de essentie van een bepaald enneagrampunt en zo meer van het oorspronkelijke zelf te ervaren. De in dit deel opgenomen activiteiten zijn voorbeelden van werkvormen die mensen helpen om in contact te komen met hun essenties en die zich ook toe te eigenen.

Sensibiliseringsoefening

Zeker voor deelnemers die nog nooit eerder met energie en het ervaren van energie hebben gewerkt is het zinvol om eerst een eenvoudige oefening te doen waarin bewustzijn van energieën wordt opgewekt.

(Verder lezen)

Het Enneagram is een archetypische figuur die scheppingsprocessen representeert. In die scheppingsprocessen spelen negen scheppende kwaliteiten een rol die essenties worden genoemd.

(Verder lezen)

In mythen en legenden van de middeleeuwen zijn ridders op zoek naar de graal. Archetypisch gezien is er een conflict tussen de God en de Godin, de Vrouwe van het Water en de Heer (koning) van het Land.

(Verder lezen)

Het centrum van het Enneagram is: "Het midden temidden van de voorwaarden" ook te zien als: "Het gouden midden". Deelnemers zijn dan ook meestal nieuwsgierig naar het ervaren van deze plek.

(Verder lezen)

Als de deelnemers tijdens een meerdaagse groep met hun essenties in contact zijn gekomen, ontstaat er een warme, liefdevolle en open sfeer. Een mooie gelegenheid om te experimenteren.

(Verder lezen)

Sensibiliseringsoefening

Materiaal:

De Enneaplaza ligt gereed

Duur:            

15 – 25 min

Onderzoek:

De deelnemers sensitief maken voor energetische ervaringen

Programmering:

Als voorbereidende oefening op het werken met energie of het ervaren van essenties.

Beschrijving:

Non-verbale oefening, deze wordt door een van de facilitators gecoachd.

De deelnemers worden uitgenodigd een partner te kiezen. Ze gaan naast elkaar staan, sluiten de ogen. Hoe ervaren ze zichzelf? Hoe ervaren ze de persoon naast zich? Hoe ervaren ze de relatie?

Bijvoorbeeld:

• voelen ze zich groter of kleiner dan de partner
• is de relatie broederlijk / zusterlijk, ouder / kind e.d.
• is het ruim of benauwd, koud of warm, eenzaam of juist samen?

Nu wisselen de deelnemers van plaats, opnieuw de ogen sluiten en de ervaringen onderzoeken. Eventueel nog een of meer keren van plaats wisselen.

Tenslotte in de tweetallen de ervaringen kort uitwisselen.

Nabespreking:

De ervaringen kort opvragen in de plenaire groep

Toelichting:

De deelnemers worden weggehaald uit het rationele en komen in de wereld van de beelden en gevormde of vormloze energieën.

Commentaar:

Materiaal:

De Enneaplaza ligt gereed

Duur:

15 - 45 minuten    

Doelen:

De kwaliteiten van de essenties onderzoeken en ervaren.

Programmering:

Na een (korte) inleiding over de essenties.

Beschrijving:

• Zoek een essentie die je vandaag wilt onderzoeken en ga op het betreffende symbool in de Enneaplaza staan.
• Sluit je ogen en ervaar de energie van die essentie zo goed mogelijk. Laat die energie toe in je bewustzijn en observeer hoe dat werkt met die energie in of om jouw lichaam. Observeer de kwaliteiten en de bewegingen ervan.
• Oberveer met je ogen dicht of je vanuit deze plek de andere essenties kunt ervaren, welke zijn zichtbaar en welke niet?
• Hoe ervaar je jouw plek in het geheel van het Enneagram?
• Noteer kort de ervaringen in je journaal.

Varianten:

• Loop rond de Enneaplaza en voel welke essentie je aantrekt en welke je afstoot. Onderzoek beide essenties op de besproken manier.
• Na onderzoek van een essentie één plek met de klok mee opschuiven en ook die essentie ervaren.

Nabespreking en generalisatie:

• Plenair opvragen van de ervaringen:
• De begeleiders kunnen de ervaringen in trefwoorden in een Enneagram op een flap-over zetten en lichten waar mogelijk toelichten.
• Zo wordt het beeld van het Enneagram als energetisch systeem in deze groep zichtbaar.

Toelichting:

Commentaar:

Interessante oefening die zeer goed werkt

In mythen en legenden van de middeleeuwen zijn ridders op zoek naar de graal. Archetypisch gezien is er een conflict ontstaan tussen de God en de Godin, de Vrouwe van het Water en de Heer (koning) van het Land. Er moet nu een mytische Held opstaan, de uitverkorene die de uitdaging aangaat en het conflict oplost. Het mannelijk principe is hier het Zwaard in Enneagramtermen de 3, het vrouwelijk principe is hier de Graal. Doel van de Queeste van de held is uiteindelijk om het Zwaard en de Graal met elkaar in harmonie te brengen en tot een "mystieke" bruiloft te komen. In deze oefening ontmoeten het Zwaard en de Graal elkaar en kan de ervaring onderzocht worden. Het geheel speelt zich af binnen de scheppingsdriehoek van het Enneagram.

Materiaal:

De Enneaplaza ligt gereed. Een aantal zwaarden (voor essentie 3) is aan de kant van de 3 neergelegd. Een aantal graalbekers (voor de 6) is aan de kant van de 6 geplaatst.

Duur:

Onderzoek: Ervaren van de essenties ontvankelijkheid (6), daadkracht (3) en stromen (9).

Programmering: Aan het begin van een programma, waarbij de drie essenties in de scheppingsdriehoek worden onderzocht.

Beschrijving:

Stap 1:         

De essentie van de graalmythe vertellen            

Stap 2:         

Keuze van het Zwaard of de Graal

Loop met de klok mee langs de Graalbekers en de Zwaarden en “proef” de energie van de zwaarden en de Gralen. Ga dan langzamerhand naar de kant die je verder wilt onderzoeken. Streef naar een gelijk aantal deelnemers aan beide kanten.

Stap 3:         

Keuze van het Zwaard en de Graal

Welke graal of welk zwaard past bij jou? Pak deze en ga dan langs de kant in de ruimte staan, Zwaarden aan de ene zijde, Graalbekers aan de andere. Zoek nu aan de overkant de juiste Graal of het juiste Zwaard bij jouw Zwaard of Graal en ga daar tegenover staan.

Stap 4:         

Contact maken met het Zwaard

(De graaldragers worden verzocht even rustig te wachten)

Sluit je ogen en houdt het Zwaard voor je met de punt naar beneden, ervaar wat het is om het Zwaard in handen te hebben, wat het is om in je daadkracht te staan.  Volgende stap is om het Zwaard omhoog te heffen en de punt boven je hoofd omhoog te steken, in het licht dat daar is, ervaar en laat gebeuren.

Breng tenslotte het Zwaard weer naar beneden en kom tot een rustige houding.

Stap 5:         

Contact maken met de Graal

(De Zwaarddragers worden verzocht even rustig te wachten)

Sluiten je ogen en houdt de graal voor je, ervaar wat het is om de Graal in handen te hebben, om diep in contact te staan met je eigen ontvankelijkheid. Volgende stap is om de Graal omhoog te heffen naar het licht dat boven je is en te ervaren wat er gebeurt. Breng tenslotte de Graal weer naar beneden en kom tot een rustige houding.

Stap 6:         

De ontmoeting

Kijk de partner tegenover je aan en loop heel langzaam naar elkaar toe naar elkaar toe. Wees je bewust van wat er gebeurt met je, kom tegenover elkaar te staan.

Laat nu de ontmoeting tussen het Zwaard en de Graal plaatsvinden.

Nabespreking:

Wissel met je partner de ervaring uit. Daarna in de plenaire groep.

Commentaar:

De deelnemers ervaren met deze oefening meestal de essenties, soms met elementen van de persona er in. De oefening is behoorlijk indringend, zeker voor mensen die niet gewend zijn met visualisaties te werken.

Materiaal:

De Enneaplaza ligt gereed

Duur:            

Afhankelijk van aantal deelnemers die meedoen, 5 – 10 min. per deelnemer

Onderzoek:

Ervaren van de energie van het centrum

Programmering:

Beschrijving:

De deelnemers kunnen in een kring om de Enneaplaza gaan zitten. Dat kan al dan niet op of voor de essenties.

• Een van de deelnemers wordt uitgenodigd op een krukje in het centrum te gaan zitten en de energie van die plek te ervaren.
• Meestal is het het beste dat een van de facilitators de ervaring begeleid. Bijvoorbeeld door:
• uit te nodigen de ogen te sluiten
• naar en door de ervaring van het centrum toe te leiden.
• eventueel de ogen weer te laten openen en naar de ervaringen te vragen.

Er kunnen meerdere of zelfs alle deelnemers aan de orde komen.

Nabespreking:

Eventueel kunnen de ervaringen opgevraagd en nabesproken worden. Ook is dit een mooie gelegenheid om te onderzoeken waarom verschillende mensen op dezelfde plek andere ervaringen hebben, terwijl die ervaringen toch iets gemeenschappelijk hebben.

Toelichting:

Commentaar:

Materiaal:    

Diverse materialen om te kunnen verkleden, karton, tekenmaterialen, materiaal uit de naburige natuur enz. De deelnemers moeten zelf eventuele attributen kunnen maken voor hun activiteit.

Duur:                       

(voorbereiding 20 min. + aantal deelnemers x 15 min.)

Onderzoek:            

De deelnemers vanuit hun vrije en creatieve essenties een activiteit laten uitvoeren. Experimenteren met nieuwe mogelijkheden om met mensen om te gaan.

Programmering:

Na oefeningen waarin de deelnemers contact hebben gekregen met hun essenties, geschikt als een van de laatste activiteiten in een workshop

Beschrijving:

Stap 1.           Voorbereiding (voorbereidingstijd ca 20 min.)

• Opdracht: Ieder krijgt straks 15 min. om vanuit de door hem of haar ontdekte essentie(s) iets voor of met de groep te doen. Deel je essentie met ons! Betrek dus op een of andere manier de hele groep er in. Neem ons mee op jouw avontuur van authenticiteit.
• Bereid dit voor, maar niet té strak, laat je leiden door de energie van de essentie tijdens de activiteit.
• Stap uit je comfortzone! en kies voor het spannende, het leven is een avontuur, dit is een mogelijkheid om daarmee te experimenteren.  

NB Laat ons delen in jouw liefde, neem ons mee in het avontuur van jouw essenties, van jouw leven

Stap 2.           Uitvoering (aantaal deelnemers x 15 min. = 135 min.)

Nabespreking:

Eventueel na iedere sessie een korte nabespreking, waarbij de activiteit begrepen wordt in termen van het Enneagram.

Toelichting:

Na de intensiteit en vaak toch wat zwaarte van de eerdere sessies is dit een activiteit die sprankeling in de groep brengt.

Commentaar:

Een opdracht die mensen in eerste instantie heel spannend vinden, maar zowel ernst, intensiteit als veel plezier geeft. De deelnemers leren elkaar op een nieuwe manier zien.